Τον Μάιο του 2026 με την Ε τάξη του 9ου ΔΣ Νάουσας υλοποιήσαμε ένα πρόγραμμα στο πλαίσιο των δράσεων Ενεργού Πολίτη και της Τοπικής Γεωγραφίας. Μετά από συζήτηση με τους μαθητές καταλήξαμε στη θεματολογία και στον τίτλο “Βέρμιο, βουνό μας!”.
Μπορείτε να δείτε την παρουσίαση της δράσης και τα έργα των παιδιών στον παρακάτω σύνδεσμο:
Ανάλυση δρασης
Η δράση μας ξεκίνησε με την προβολή σύντομων βίντεο για το Βέρμιο και ακολούθησε καταιγισμός ιδεών σχετικά με όσα γνώριζαν ήδη οι μαθητές και όσα επιθυμούσαν να μάθουν. Οι απόψεις και τα ερωτήματά τους οργανώθηκαν σε νοητικό χάρτη που δημιουργήθηκε συνεργατικά με τη χρήση του Mindomo στο εργαστήριο πληροφορικής. Στη συνέχεια οι μαθητές εργάστηκαν σε ομάδες. Με τη βοήθεια του Google Maps εντόπισαν το Βέρμιο στον χάρτη της Ελλάδας και της Ευρώπης και συμπλήρωσαν φύλλα εργασίας αποτυπώνοντας τη γεωγραφική του θέση. Παράλληλα αναζήτησαν συγκεκριμένα σημεία ενδιαφέροντος της περιοχής, όπως ο Άγιος Νικόλαος, το Ροδοχώρι, το Γιαννακοχώρι, τα Πηγάδια και το Camping Γραμμένης, υπολογίζοντας αποστάσεις, διαδρομές και χρόνο μετακίνησης.
Έπειτα οι ομάδες ανέλαβαν τη διερεύνηση διαφορετικών θεματικών ενοτήτων, όπως η χλωρίδα και η πανίδα του Βερμίου, οι δραστηριότητες που αναπτύσσονται στο βουνό κατά τη διάρκεια του έτους, οι νομοί και οι πόλεις που συνδέονται με αυτό, καθώς και τα ποτάμια της περιοχής (και φυσικά την θρυλική Αράπιτσα). Για τη συλλογή πληροφοριών αξιοποίησαν ψηφιακά εργαλεία και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, οργανώνοντας το υλικό τους σε ψηφιακά αρχεία.
Σε επόμενη φάση οι μαθητές παρατήρησαν τρισδιάστατο χάρτη του Βερμίου και αποτύπωσαν την έκταση του βουνού σε χάρτες της Ελλάδας. Ακολούθησε παρατήρηση του βουνού από το σχολικό περιβάλλον και δραστηριότητα υπαίθριας ζωγραφικής στην αυλή του σχολείου.
Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η εκπαιδευτική επίσκεψη στον Άγιο Νικόλαο Βερμίου. Με την υποστήριξη συνταξιούχου εκπαιδευτικού και πρώην μέλους της παιδαγωγικής ομάδας του ΚΕΠΕΑ Νάουσας, οι μαθητές συμμετείχαν σε δραστηριότητες προσανατολισμού με πυξίδα, παρατήρησης του ποταμού και της βλάστησης, αναγνώρισης φυτών και ειδών πανίδας μέσω ψηφιακών εφαρμογών, χρονολόγησης δέντρων χωρίς κοπή τους, μελέτης εντόμων με μεγεθυντικούς φακούς και βιωματικών ασκήσεων αισθήσεων. Επισκέφθηκαν επίσης τις πηγές του ποταμού, συζήτησαν για τον κύκλο του νερού, τοποθέτησαν ταΐστρες για πουλιά και δημιούργησαν έργα Land Art με φυσικά υλικά.
Μετά την επίσκεψη δημιουργήθηκαν αφίσες με φωτογραφίες και πληροφορίες για τη χλωρίδα και την πανίδα του Βερμίου, τις δραστηριότητες στον Αγ. Νικόλαο, καθώς και έκθεση των μαθητικών ζωγραφιών με θέμα το Βέρμιο από την αυλή μας, στον χώρο του σχολείου.
Παράλληλα οι μαθητές προετοίμασαν συνέντευξη για συνταξιούχο εκπαιδευτικό Φυσικής Αγωγής και έμπειρο πεζοπόρο της περιοχής. Η συνέντευξη αφορούσε τα μονοπάτια, τις κορυφές, τα εξωκλήσια, τον εξοπλισμό πεζοπορίας, τον προσανατολισμό και την ασφαλή συμπεριφορά στο βουνό. Η συνέντευξη ηχογραφήθηκε με τη συγκατάθεσή του, απομαγνητοφωνήθηκε και αξιοποιήθηκε για τη δημιουργία μαθητικού podcast.
Τέλος, οι μαθητές δημιούργησαν συνεργατικά ψηφιακό βιβλίο (e-book) στο Book Creator, στο οποίο συγκέντρωσαν όλες τις πληροφορίες, τις εργασίες, τις φωτογραφίες, τις ζωγραφιές, εκπαιδευτικό υλικό για τα ζώα του Βερμίου, στοιχεία για τα εξωκλήσια και το ηχογραφημένο podcast.
Η δράση ολοκληρώθηκε με αναστοχασμό πάνω στον αρχικό νοητικό χάρτη, ώστε να διαπιστωθεί κατά πόσο απαντήθηκαν τα αρχικά ερωτήματα των μαθητών, καθώς και με συμπλήρωση φύλλου αξιολόγησης και ικανοποίησης.
Αποτελέσματα και αντίκτυπος
Η δράση συνέβαλε ουσιαστικά στην κατανόηση της σημασίας του Βερμίου ως φυσικού, περιβαλλοντικού και πολιτιστικού πόρου της περιοχής. Οι μαθητές γνώρισαν σε βάθος το τοπικό οικοσύστημα, ανέπτυξαν δεξιότητες παρατήρησης και έρευνας και καλλιέργησαν θετικές στάσεις απέναντι στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
Παράλληλα ενίσχυσαν τις ψηφιακές τους δεξιότητες μέσω της χρήσης χαρτών, εφαρμογών αναγνώρισης ειδών, εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και συνεργατικών ψηφιακών περιβαλλόντων. Μέσα από τις ομαδικές εργασίες ανέπτυξαν δεξιότητες συνεργασίας, επικοινωνίας, επίλυσης προβλημάτων και λήψης αποφάσεων.
Η διάχυση των αποτελεσμάτων μέσω αφισών, έκθεσης ζωγραφικής, podcast και ψηφιακού βιβλίου συνέβαλε στην ενημέρωση της σχολικής κοινότητας και στην ανάδειξη της αξίας του Βερμίου ως στοιχείου της τοπικής ταυτότητας.